Onderzoeken en Innoveren

Wat is er nodig om de effectiviteit van en het enthousiasme voor onze structurele werkgroepen te verhogen? In het eerste jaar Schoolontwikkeling onderzocht Sara Sticker deze driver van BuSO De Pinker. Haar onderzoek iillustreert het gebruik van theorie in praktijkonderzoek

Leraren vinden doorgaans dat ze al goed samenwerken, maar dit leidt niet vanzelf tot diepgaand leren of duurzame verbetering. Isabelle Hanquet stimuleerde de Inclusiecampus in Wemmel in de groei van een oppervlakkige overlegcultuur naar een clutuur van collectief leren. Professionele leergemeenschappen worden zo motor van verandering. Het leren gebruiken van data werd daarbij een belangrijke insteek.

Hoe kan een relationele, coöperatieve en herstelgerichte aanpak bijdragen aan veiligheid, inclusie en verbinding in een klasgroep met kinderen met gedrags- en emotionele moeilijkheden. In het eerste jaar Schoolontwikkeling onderzocht Hannes Van Wynendaele deze boeiende thematiek, waarin de combinatie van begrenzen en ondersteunen de rode draad vormt. Beslissen mét de kinderen, talentgericht werken en de kracht van de groep inzetten ziet Hannes als de motor van verandering.

Als pedagogisch begeleider van de secundaire Don Boscoscholen onderzocht Anneleen Dousselaere (eerste jaar Schoolontwikkeling) hoe vakgroepen kunnen samenwerken om tot leerlijnen te komen en hoe die bouwstenen duurzaam kunnen ingevoerd worden. Ze ging met zes vakgroepen participatief aan de slag. Een onderzoekende houding van de deelnemers bleek een essentiële opstap, naast inhoudelijke kennis, academisch optimisme en veiligheid in de groep.

Een verbeteringsproces loopt niet altijd op wieltjes. Niet altijd kan je genieten van sterke resultaten. Dan is het belangrijk om grondig te reflecteren waar het fout liep. Lees mee hoe Johan Billiau het proces fileert en gemiste kansen in beeld brengt, op basis van theoretische modellen die een andere aanpak suggereren.

Niet meer de leraar, maar de school ondersteunen op weg naar inclusie. Deze wijzigende opdracht van leersteuncentra brengt uitdagingen mee, voor de leerondersteuners én voor de scholen. Hoe kom je tot een gedragen betekenisgeving aan inclusie en aan de weg ernaartoe? Hoe wordt het een diepgaande verandering en geen laagje vernis?

Effectieve feedback is een sterke hefboom voor het leren van leerlingen in het BuSO. Na drie jaar onderzoek in de BanaBa Schoolontwikkeling realiseerde Carla Drossin (adjunct-directeur in HASP) met het team essentiële veranderingen op de klasvloer die leerlingen een scherper beeld geven over hun vorderingen en uitdagingen. Vooral het expliciteren van lesdoelen zette hen op een stevig spoor.
Beluister ook haar podcast waarin ook leerlingen en collega's aan het woord komen.

Riet De Munck startte als directeur en zette meteen een participatief proces op waarin het team een gedragen visie ontwikkelde en de koers bepaalde voor de volgende jaren. De aanpak van dit proces getuigt van een integrale benadering, vertrouwend op de kracht van het team en met voortdurende aanpassing waar nodig. Er ligt nu een solide basis voor verdere groei van deze school.

Samen met haar schoolleider volgde Luana d'Addario de opleiding Schoolontwikkeling. Doorheen de drie jaar ontwikkelden ze een werkwijze van professioneel samenwerken, die past bij hun grote school.

Organisatorisch kiezen ze voor leerteams waarin het eigenaarschap van leraren en hun expertise maximaal ingezet worden in het leren van en met elkaar. Het proces is nog in volle gang, maar de eerste resultaten in de ontwikkeling van een leercultuur zijn al zichtbaar.

Evelien Beeckmans werd doorheen de opleiding Schoolontwikkeling pedagogisch begeleider. Ze nam een basisschool mee in een parcours van samen verbeterinitiatieven ontwikkelen en realiseren op basis van datagebruik, waarbij collega's samen overgaan tot interpretatie en monitoring.